liña de puntos

liña de puntos

menu bar

liña de puntos (2)

liña de puntos (2)

29 xullo 2015

Atopa as túas ferramentas ideais - Improvisadores/as


A semana pasada dinvos algunhas ideas de ferramentas útiles para planificadores. Obviamente, hoxe tócalle o turno aos improvisadores.

Pódovos adiantar que aquí teño algo menos que aportar, xa non só porque eu sexa máis de planificar, senón porque a propia esencia de improvisar supón que non fan falta mil apetrechos para crear, non si?

Con todo, unha persoa improvisadora pode beneficiarse de ferramentas que faciliten a toma de notas, que axuden a loitar contra a procrastinación, que eviten os bloqueos...

FERRAMENTAS PARA IMPROVISAR


O primeiro e o máis importante para escribir é, por suposto, poñerse. E iso, moitas veces, costa.
Está internet chea de consellos contra a procrastinación (moitos e moi interesantes, aquí!) e a maioría deles, se non todos, pasan por recomendar comezar coa nosa tarefa e adicarlle uns minutos, aínda que só sexan uns poucos, de exclusiva concentración.

Pode soar parvo, por simple, pero o certo é que o noso cerebro tende a ver como un reto fácil eses primeiros 15 ou 25 minutos e ponse sen tanta pereza á tarefa pendente, pensando, iluso, que cando remate ese tempiño terá unha recompensa en forma de descanso. Sen embargo, se o probades, veredes que nese anaco a nosa adicación á tarefa comeza a dar froitos, a ser gratificante e acadamos unha concentración que, normalmente, non quereremos abandonar.

E hai ferramentas para isto? Hainas, e algunhas moi molonas.

Via Google Images

PARA DAR TEMPO A CONCENTRARSE: Estas ferramentas baséanse na chamada técnica Pomodoro, que non é máis que esa premisa básica de traballar en pequenos anacos de tempo, facendo mini-descansiños. Para axudarnos, hai trebellos coma estes:

  • TOMATO-TIMER: Pois iso, un temporizador sinxelo.
  • MARINARA TIMER: Este temporizador permite usar o tempo estándar dos Pomodoro ou establecer nós unha duración. O tempo márcase na pestana do explorador, así que non tedes escapatoria.
  • POMOTODO: Outro, neste caso, unha app [Android] [Apple], que combina tamén listas de tarefas.
O Toggl, aplicación para dispositivo e tamén online da que xa vos falei, pode usarse para establecer tempos de concentración, pero será cousa vosa paralo, xa que non avisa ao pasar un certo número de minutos.

Outro descubrimento (eu, polo menos, descubrino hai uns días) é esta aplicación para Android (aquí en iTunes, pero de pago), Forest: o tempo márcao unha árbore, que vai medrando e, se argallamos no móbil antes de que pase ese tempo, a árbore morre. Se aguantamos, a árbore pasa a formar parte do noso bosque. Tamén vale para curar a adicción ao móbil, supoño :)    


PARA CREAR E CREAR SEN FOLLA DE RUTA: Podes abrir a túa ferramenta de traballo, sexa unha libreta ou un procesador de textos sinxelo, ou  meter un folio na máquina de escribir porque eres o máis vintage que hai no mundo. O caso, para ti, como improvisador/a, é tirar para adiante. Unha aplicación que che pode axudar é Novlr. Novlr aínda está en fase de probas, pero é abondo sinxela e útil: o teu traballo estará online onde vaias e poderás traballar nunha pantalla simple e baleira.

A pantalla do Novlr
Claro que, se non es de innovacións, Google Drive tamén che ofrece que o teu traballo estea sempre dispoñible

PARA NON PERDER A CONCENTRACIÓN (QUE TANTO NOS COSTOU CONSEGUIR): Aquí non vou innovar nada, pois todas estas ideas xa as da Gabriella no seu xenial blog, pero existen programas para bloquear todas esas páxinas que nos comen o tempo. Ela fala de Freedom, Leechblock ou StayFocusd, pero existen máis, como o RescueTime do que vos falara na anterior entrada.

PARA EVITAR O TEMIDO BLOQUEO: Vou volver sobre a ferramenta máis básica do mundo, pero non creo que ningún escritor ou escritora vaia a ningún lado sen unha libreta, un caderniño, algo no que apuntar, aínda que sexa unha aplicación de notas no teléfono.

Creo firmemente que os temidos bloqueos, esa falta de ideas e eses sudores fríos fronte á páxina en branco, se poden evitar tendo ideas e notas de apoio, tanto para continuar coa historia na que esteamos como para tirar por novos camiños cando o que tomaramos nos detén en seco.

Para isto son útiles, tamén, os mapas de ideas. Basicamente, anotar todo sen orde nin concerto, para logo unir conceptos, facer frechiñas e darlle sentido.

Os creadores de Scrivener teñen tamén unha ferramenta para isto, Scapple. Non teño nin idea de como vai e é de pago, pero se está a metade de traballado que Scrivener, malo non pode ser. Procurando cousas parecidas, atopei tamén este, XMind, pero, de novo, non teño referencias. E se isto é moi lioso, xa sabedes, un rolo de papel kraft colgado da parede e a tirar pa' diante!


ALGO MÁIS?

Seguramente hai moitas máis cousas útiles. Mesmo para os pouco planificadores, as follas de trama, fichas de personaxes, etc. poden ser útiles. Contar o tempo e palabras (sen estresarse polos resultados) tamén ten a súa aplicación para improvisadores/as.

Que vos parece? Seríanvos útiles? Sabedes dalgunha máis?

22 xullo 2015

Atopa as túas ferramentas ideais - Planificadores/as

Se xa sabes que a túa metodoloxía de traballo é a dun planificador (se non sabes de que estou falando, bota un ollo aquí), ou se queres organizar mellor a túa forma de traballar, debes saber tamén que hai xente que leva moreas de anos traballando para facerche a vida máis fácil.

A día de hoxe existen centos de aplicacións destinadas á organización, planificación e control do traballo, ademais de ferramentas máis rudimentarias (o papel, ese descoñecido) grazas ás cales unha persoa planificadora pode artellar, describir e esquematizar os contidos do seu cerebro e despois medir o seu rendemento.

Como persoa maioritariamente planificadora que son, vouvos contar un pouco como traballo eu, indo por diante que este é o método que me funciona a min, persoalmente, e non ten por que vos funcionar a vós igual (oi, pero igual sacades algo en claro).

AS MIÑAS FERRAMENTAS


Ides pensar que son unha friki. E faredes ben, pero o certo é que eu o teño asumidísimo.

Cando sento ao ordenador para escribir, as miñas ideas están xa en forma de notas en libretas ou papeis soltos, normalmente, nun atril fronte a min. E entón abro os programiñas...

Un exemplo de pantalla de Scrivener

SCRIVENER: Levo arredor dun ano usando este programa. Úsoo como procesador de texto (e permite escribir a pantalla completa, aleluia!), pero ten moito máis. Aviso de que é un programa de pago, iso si, dun só pagamento (arredor de 36€) ata que queiramos unha actualización, as cales non son obrigatorias. Por que o uso? Porque é a estruturación levada ao extremo. O máis interesante para min é traballar por capítulos aos que se lles poden engadir notas, resumos, arquivos de investigación ou fichas de personaxe, cambiar o estado segundo se revisa, etc. Todo, todo está na mesma pantalla e a só un clic. Ademais, fai copias de seguridade coma un tolo. Botádelle un ollo aos tutoriais (en inglés / en castelán) se credes que vos pode interesar.

Do mesmo estilo (seica, non os probei) vin recomendados os seguintes programas, semellantes a Scrivener pero gratuítos: PageFour,YWriter5, HiveWord (online, sen descarga).

Un exemplo da pantalla principal do Toggl

TOGGL: Como me gusta saber canto tempo traballei (tanto para sentirme ben como para sentirme mal e darme a colleja necesaria), utilizo un time tracker (podemos chamarlle controlador de tempo, pero non sona igual...), en concreto Toggl. Esta ferramenta é moi sinxela e podes tela online e tamén descargada en dispositivo móbil. Abonda con definir a tarefa, asignala, se queremos, a un proxecto e darlle a "Start". Cando rematemos ou fagamos unha pausa, prememos "Stop".

Por que me parece útil? Ademais de que se estás a traballar en distintos proxectos che permite diferenciar o tempo adicado, cunha ferramenta así tamén podemos saber cal é o prezo do noso tempo, canto nos leva, por exemplo, un capítulo con respecto a outro ou darnos conta de que días e en que condicións traballamos máis eficientemente. Ademais, pódense facer informes gráficos da distribución do tempo (e a quen non lle gusta un grafiquiño de cores?).

Outro exemplo de Toggl, neste caso dos informes de actividade

Ah! Seica agora é compatible e vincúlase a Google Calendar (o meu mellor amigo, basicamente), polo que o tempo medido aparecería no noso calendario.

Hai moitos outros time trackers, aquí veñen varias referencias, pero non sei cal é mellor ou peor, só sei que Toggl me parece sinxelo e útil. Si que coñezo RescueTime, unha app que vai máis aló: controla o uso que facemos do noso ordenador ou dispositivo (si, vaiche dicir cando estiveches vendo Facebook no canto de choiar...). A min esta estrésame un pouco porque o tempo que quero medir é só o que adico a escribir ou bloguear, pero ao currar de 8 a 15 hai que estar pendente de activalo e ás veces  o trebello pensa que son unha vaga e estiven medio día offline...

A bandexa principal do meu Drive

GOOGLE DRIVE: Se tes unha conta Google, tes moito máis ca un correo e un calendario. Google Drive é probablemente unha das mellores formas de ter todo en todas partes: documentos de ideas, notas (para estas tamén é interesante Google Keep), mesmo mapas!

O arquivo máis útil que teño en Drive é un de elaboración propia (con certas inspiracións, isto non se nega) no que mido o número de palabras que escribín, o tempo que tardei e no que me poño un obxectivo para que me diga canto me queda por escribir e cantas palabras debería escribir cada día para chegar ao obxectivo. Póñovos un pantallazo de exemplo:

Exemplo de táboa de produtividade

Este é un exemplo cun obxectivo de 50.000 palabras (unhas 200 páxinas a dobre espazo) para o 30/09/15. As fórmulas da táboa permiten saber en que día está e cantos quedan ata a data obxectivo, polo que calcula cantas palabras debería escribir ao día para chegar ás 50.000 palabras. Pódenselle definir días de vacacións, días de traballo semanal, etc. Penso que vos pode ser un descargable útil, así que xa volverei a el.

Con estas cousas, abro o dicionario, evito FacebookTwitterFeedlyPinterest, e póñome a escribir!
Por certo, e cando necesito sons relaxantes (é dicir, non acabar cantando) escoito unha tormenta. Tedes permiso para rir :)


Hai moitas outras posibilidades e a rede está chea de programiñas, aplicacións e consellos. Por exemplo, moitos autores/as planificadores/as empregan tamén fichas de argumento, de personaxes, etc. pero destas xa vos falarei máis adiante (e valen para todo o mundo, non só maniáticos planificadores).

Que está case todo en inglés? Xa o sei, xa: é moito máis sinxelo atopar información e ferramentas neste idioma. Pero aquí tamén as temos ben xeitosas! Por exemplo o Story Planner de Literautas.

En papel tamén vos pode interesar o método de acción, e o Action Book ten os ocos pero o idioma poñédelo vós!


Que pensades destas ferramentas?
Coñecedes e/ou usades algunha outra ferramenta de planificación ou control? 
Contádeme!


E se sodes máis de improvisar, a semana que vén fálovos dalgunhas ferramentas para vós.


15 xullo 2015

E ti que? Planificas ou improvisas?

A xente é moi dada ás etiquetas. Semella que hai que definirse e ten que ser cunha etiqueta unilateral e inamovible. E, sen embargo, a mestura e a capacidade de cambio é o que nos fai seres únicos, non si?

Din que un artista ten que ser desordeado para ser creativo, pero, e se a ese artista lle gusta planificar o que vai facer? Entón, seguramente, lle digan que é un planificador.

Faleivos o outro día dos conceptos de planificadores e improvisadores. Se non o listes ide, veña, que non é moi longo. Xa?

Mesmo se parece que falamos de etiquetas (tipoloxías, adxectivos, como queirades chamarlles) que semellan excluíntes, non o son. Podemos ter unha mestura de habilidades e competencias, pero de certo sentirémonos máis identificados (e cómodos/as co noso traballo!) se descubrimos en cal das categorías encaixamos mellor.

ES UNHA PERSOA PLANIFICADORA?


Necesitas (case máis, queres) facer un plan para traballar? Detallas a estrutura do que queres escribir antes de poñerte? Na túa cabeza hai un comezo, unha acción e un desenlace claro antes de sentar teclear? Non te escondas, es unha persoa planificadora.

Ás persoas planificadoras encántanlles os libros sobre como escribir, gústalles coñecer a súa historia moi a fondo mesmo antes de escribir o primeiro borrador e tenden a utilizar cantidade de métodos para describir argumento, localizacións, personaxes... e telo todo fiado antes de traballar.

Se te paras a perfilar todos estes detalles antes de escribir, tes unha clara tendencia planificadora.

Isto non significa que non poidas (nin debas) deixar algo de espazo para a improvisación, pero coñecer a túa tendencia axudarache a saber que ferramentas de planificación che poden ser útiles (xa falaremos delas!).

Coidado con: pasar máis tempo pensando que escribindo e con encher a casa con tratados sobre escritura que, sábelo ben, é moi probable que nunca leas.
Aproveita que: as túas historias están despedazadas en notas e esquemas, serache moi útil para resumir o teu traballo, volver a detalles pasados sen ter que ler todo o libro ou para saber onde engadir algo novo sen te perder.

ES UNHA PERSOA IMPROVISADORA?


Facer esquemas do que vai pasar na túa historia paréceche perder o tempo? Cres que definir de antemán os elementos e protagonistas do libro lle quita emoción? Na túa cabeza non hai máis que ansia por escribir e ver que raio sae da aí? Se asintes, es unha persoa improvisadora.

Ás improvisadoras gústalles sentar sen folla de ruta, especialmente, para soprenderse co resultado do que fan. É posible que mesmo non saiban como se van chamar as personaxes do libro mesmo despois de acabar o primeiro borrador. As súas historias poden comezar sendo unha cousa e acabar sendo outra moi distinta, mesmo cambiando de xénero.

Se non queres nin oír falar de fichas de personaxes e esquemas de argumento, o teu traballo é claramente o dunha persoa improvisadora.

Claro que tamén podes tomar un par de notas para evitar o bloqueo: iso non te convirte nunha maniática planificadora!

Coidado con: as incoherencias do texto (hai que revisar, mesmo se non che gusta) e cos bloqueos de ideas, que poden ser máis habituais que para quen planifica.
Aproveita que: ir descubrindo a historia segundo avanzas pode non só sorprenderte a ti, senón aos teus lectores;  ademais, nada che impide explorar técnicas non compartimentalizadas ou cambiar o final catro veces!


Lembra, coñecerte a ti mesma/o só pode axudarche a empregar mellor o teu tempo e os teus esforzos, pero non te resignes a unha etiqueta: experimenta e sae da túa zona de confort.

  • Se es máis de improvisar e probas a planificar, podes evitar bloquearte. Proba a facelo cando te atasques!
  • Se prefires telo todo atado, proba unha situación inesperada e improvisa: podes atopar vías e historias nas que non pensaras!

Proba! E escribe, claro.

09 xullo 2015

Plotter versus Pantser


Imaxe de Pinterest - Amy Rodchester
O ano pasado, cando me apuntei  (infrutuosamente) ao reto NaNoWriMo, descubrín dous termos que descoñecía, aplicables aos escritores: plotter e pantser. Na literatura internetil que fun papando, movida pola curiosidade, non atopei moita tradución destes adxectivos e, como me parece que tratan de algo moi interesante, vou intentar traelos á nosa terra.

Plotter vén de plot, argumento ou trama, e chámaselle así á persoa que planifica e artella as estruturas antes de escribir (wordreference só nos di que se trata dunha persoa conspiradora, pero xa sabemos que o contexto o é todo). Ocórreseme chamarlle a esta xente planificadores/as.

Pantser ten a súa orixe na palabra pants, "pantalóns", máis concretamente nunha expresión que vén referirse a sentar e poñerse a algo, sen prepararse. Chámaselle así a quen senta escribir sen facer un plan previo do que vai parir coas teclas. A tradución deste termo ten máis miga, pero, por dicir algo, vou chamarlles improvisadores/as.

Entendido, non? Sinxelo, verdade?

Pero entón... cal é a mellor estratexia? Planificar ou improvisar?

Se lle preguntades a 100 autores/as sobre como traballan para daren escrito as súas novelas, é moi posible que acabedes con 100 respostas distintas. Algúns famosísimos teñen mesmo a ousadía de dar consellos coma se fosen universais, pero rara vez o son.

Poderiamos encher libros con teorías sobre a resposta e non chegariamos a ningunha conclusión. Porque o certo é que o importante non é saber que estratexia é a mellor, senón saber con cal se identifica máis a nosa metodoloxía de traballo.

Se sabemos que método de traballo nos é máis cómodo, saberemos que ferramentas nos poden ser máis útiles. Unha persoa improvisadora non lle ha sacar rendemento a unha aplicación de control do tempo, pero unha planificadora si, igual que unha planificadora podería tolear cos métodos de ideas baseados nun taboleiro desordeado que unha improvisadora sabería aproveitar mellor.

Cómpre non esquecer, de todos xeitos, que ser improvisador/a non significa non revisar o traballo escrito. Ao igual que unha persoa planificadora a cotío deixará cabos soltos no seu argumento, mesmo se a liña xeral da novela está clara.
Entón, ti que serías? Planificador/a ou improvisador/a?
Por exemplo, eu adoito trazar o plan do que vou escribir. Por medio de notas ou garabatos intento atopar o fío argumental e os pasos principais da trama. Ás veces, isto pasa de esquema a unha páxina de texto denso na que non é estraño atopar expresións que de literatura non teñen nada. Que os protagonistas son sorprendidos por algo que non esperaban? Nas miñas notas porá "veno e flipan". Sonvos eu así. A partir de aí, esquematizo os capítulos, normalmente, segundo me vou enfrontar a eles. Se non teño o día moi palabreiro, póñome a trazar a estrutura dos seguintes. Así, estirando e ampliando as notas da trama, fáiseme máis sinxelo escribir a historia, coma se realmente estivese enchendo os ocos da acción. Ás veces, de todos xeitos, hai que tirar para adiante mesmo se hai algo que non está claro. Sempre será mellor probar e logo volver a revisalo que quedar parados ata que nos entre o pánico. Porque, non o esquezades, as musas téñenvos que pillar co cu na silla e currando.

Non tes claro cal é a túa forma ideal de traballar? Pronto che conto máis, para que o descubras.

24 xuño 2015

A túa lección

Ilustración de Carolina Búzio

Seite de memoria e
aínda así
gústame repasarte.

Releo lunares e cabelos
e sei que non habería clon que me enganara.

Téñoche páxinas dobradas,
porque eu son das que dobran páxinas,
pra saber por onde ía,
cada noite,
cando esquematizo a lección
nunha culler,
nunha aperta infinita.

Coma se fixese frío!
E tanto nos ten suar aloumiños.

Seite de memoria e
gústame recitarte.